image001-8

Μαθησιακές Δυσκολίες

Written by geroskipou on . Posted in Άρθρα

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗ

Dr Δημήτρης Δημητρίου – Παπαβασιλείου

Παιδίατρος – Νευροαναπτυξιολόγος

Μετεκπαιδευθείς στο Παν/μιο Yale-ΗΠΑ και

στο Παν/κό Νοσοκομείο Robert-Debre – Παρίσι-Γαλλία

Υπ/ντής Κέντρου Αναπτυξιακής και Κοινωνικής Παιδιατρικής Κύπρου

Επιστημονικός Συνεργάτης Νοσοκομείου Μητέρα-Αθήνα

Επιστημονικός συνεργάτης Πανεπιστημίου Αθηνών

drdimi@yahoo.com, www.paidiatriki.com

 

 

Σε μια κοινωνία που δίνει ολοένα και περισσότερη έμφαση στην ακαδημαϊκή επιτυχία, οι μαθησιακές δυσκολίες απασχολούν τόσο γονείς όσο και εκπαιδευτικούς. Ειδικά στην Κυπριακή κοινωνία, οι σχολικές απαιτήσεις είναι ιδιαίτερα ψηλές.

image001-8Αυτό δημιουργεί επιπρόσθετο άγχος για την οικογένεια που είναι αιτία χαμηλής αυτοεκτίμησης για το παιδί, στο οποίο μεταφέρεται η πίεση της επιτυχίας. Αποτελεί ακόμα σημείο κοινωνικής τριβής μεταξύ των γονέων. Και κάποτε, ακόμα χειρότερα, συγκρίνουμε τα παιδιά μας ως προς την σχολική τους απόδοση, τόσο σε επίπεδο σχολείου αλλά και ενδο-οικογενειακά, λέγοντας πχ «η Μαρία είναι πιο καλή μαθήτρια από σένα-γιατί δεν προσπαθείς να την φτάσεις ;» . Όλα αυτά αποτελούν ανοικτή πληγή για την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτίμηση του παιδιού μας οδηγώντας σε φαύλο κύκλο αποτυχίας και απογοήτευσης.

Οι μαθησιακές δυσκολίες αποτελούν για τον ειδικό νευρο-αναπτυξιολόγο, σήμα κινδύνου για σειρά προβλημάτων νευροαναπτυξιακής-συμπεριφορικής παιδιατρικής.

Υπολογίζεται ότι πάσχει το 5% του πληθυσμού και 15-20% του μαθητικού πληθυσμού, συχνότερα αγόρια και το ποσοστό σύμφωνα με έρευνες του Κέντρου Αναπτυξιακής και Κοινωνικής Παιδιατρικής, φαίνεται να επιβεβαιώνεται και στην Κύπρο.

Οι δυσκολίες είναι δυσανάλογες με την ηλικία του παιδιού, την σχολική του εκπαίδευση και την νοημοσύνη του που συνήθως είναι φυσιολογική ή και ανώτερη χωρίς αισθητηριακές διαταραχές όπως προβλήματα ακοής και όρασης.

Οφείλεται σε διαταραχές της κωδικοποίησης και αποκωδικοποίησης εγκεφαλικών ερεθισμάτων ή επίσης διαταραχών των αντιληπτικών ικανοτήτων. Ενοχοποιούνται γενετικοί, περιβαλλοντικοί, γνωσιακοί και νευροαναπτυξιακοί παράγοντες καθώς και ψυχοκοινωνικές αιτίες.

Ένα ακατάλληλο σχολικό περιβάλλον, συναισθηματική ανασφάλεια ή πολιτισμική αποστέρηση, έλλειψη δηλαδή ερεθισμάτων, μπορούν να επιβαρύνουν τα ήδη υπαρχοντα προβλήματα, οδηγώντας σε χαμηλή αυτοπεποίθηση, κατάθλιψη και αυξανόμενο άγχος και ακόμα χαμηλότερη ακαδημαϊκή επίδοση.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε επίσης το άγχος που υφίστανται οι γονείς και την απογοήτευση που βιώνουν όταν ακούνε το δάσκαλο να τους λέει ότι το παιδί τους δεν αποδίδει στο σχολείο. Οι γονείς νιώθουν σαν να έχουν αποτύχει οι ίδιοι ή πολλές φορές βιώνουν ξανά δικές τους τραυματικές σχολικές εμπειρίες, από τις οποίες προσπαθούσαν να «προφυλάξουν» τα παιδιά τους, ασκώντας πίεση για σχολική επιτυχία.

 

Κατηγορίες Μαθησιακών Δυσκολιών:

image002-8

  1. Διαταραχή της Ανάγνωσης-Δυσαναγνωσία:
    Αφορά περίπου το 4-10% των παιδιών . Η ανάγνωση είναι συνήθως προβληματική, αργή και διακεκομμένη, με ελλειπή κατανόηση του κειμένου.
  1. Διαταραχή της Γραπτής Έκφρασης- Δυσγραφία:
    Η γραφή είναι συνήθως δυσανάγνωστη, ασταθής. Επηρεάζει εμφανώς τη δυνατότητα έκφρασης του ατόμου αφού απαιτεί μεγάλη προσοχή χρόνο και ενέργεια ξεχνώντας τί ήθελε να γράψει.

 

  1. Διαταραχή των Αριθμητικών ικανοτήτων-Δυσαριθμησία:
    Υπάρχει μεγάλη δυσκολία στην επίλυση προβλημάτων, στη διενέργεια μαθηματικών πράξεων, δυσκολία στην αναγνώριση μαθηματικών συμβόλων αλλά και στην αντίληψη εννοιών όπως ποσότητας, ταξινόμησης .
  1. Διαταραχές του Λόγου – Δυσφασία
    Παιδιά με δυσκολίες στον προφορικό λόγο και συγκεκριμένα στο συγχρονισμό φωνημάτων και στην αναγνώριση λέξεων, μπορεί να παρουσιάσουν δυσκολίες στην Ανάγνωση και στη Γραπτή έκφραση.
  1. Δυσλεξία:
    Αναφέρεται συνήθως στην συνύπαρξη διαταραχών της Ανάγνωσης και του Γραπτού λόγου σε επίπεδο χαμηλότερο της πραγματικής του ηλικίας παρά την φυσιολογική νοητική ικανότητα και το επαρκές σχολικό περιβάλλον ενώ ο προφορικός λόγος και η άρθρωση είναι φυσιολογικά εκτός και αν συνυπάρχει και άλλη αναπτυξιακή διαταραχή.

    Παρουσιάζεται περίπου στο 3% του πληθυσμού και οφείλεται σε διαταραχές της μετανάστευσης των νευρικών κυττάρων κατά την εμβρυογένεση με αποτέλεσμα την δυσκολία επεξεργασίας και αποδικωποιήσης γραπτών πληροφοριών.

    Τα χαρακτηριστικά κυρίως στην ανάγνωση και λιγότερο στην γραφή είναι η διστακτική και επίπονη ανάγνωση, η αναστροφή, επανάληψη ή πρόσθεση γραμμάτων και συλλαβών, σύγχυση παρόμοιων οπτικά γραμμάτων όπως «α» με «ο» ή «β» με «δ», ή παρόμοιων ακουστικά γραμμάτων όπως «β» με «φ», παράλειψη μικρών λέξεων, δυσκολία ανάγνωσης μεγάλων λέξεων, μονότονη φωνή, ελλειπής κατανόηση κειμένου, καθρεπτική γραφή, αναστροφή γραμμάτων όπως το «ε» με το «3». Πολλές φορές φαίνεται να συμπληρώνουν το κείμενο με παραπλήσιες φωνητικά ή νοηματικά λέξεις.

    Μπορεί να συνδυάζεται με δυσγραφία, δυσαριθμησία, υπερκινητικότητα /διάσπαση προσοχής, αδεξιότητα και έλλειψη οργάνωσης.

  2. Σύνδρομο του Αδέξιου παιδιού (Δυσπραξία ή διαταραχή συντονισμού).
    Συνήθως υπάρχει αργός ρυθμός κινήσεων, δυσκολία οργάνωσης και προγραμματισμού, αδεξιότητα κινήσεων και μπορεί να συνυπάρχει με διαταραχές λόγου και δυσαριθμησίας.Το παιδί μπορεί να χτυπάει πάνω σε επιπλα, να χάνει ισορροπία ενώ μπορεί να το χαρακτηρίζουν ως «τεμπέλη» στην προσπάθειά του να αποφύγει τη δραστηριότητα.
  1. Δυσκολία στην προσοχή – Σύνδρομο Διάσπασης Προσοχής/Υπερκινητικού παιδιού (ADHD) :
    Σε συνδυασμό με τις μαθησιακές δυσκολίες παρουσιάζεται επίσης διάσπαση ή μικρή διάρκεια προσοχής, παρορμητικότητα, υπερκινητικότητα, επιθετικότητα, ανησυχία και αδυναμία συμμόρφωσης, δυσκολία οργάνωσης και διαταραχές ύπνου.

Η έγκαιρη διάγνωση και παρέμβαση, για δημιουργία σωστού ειδικού παιδαγωγικού προγράμματος, με τη συνεργασία ειδικών αλλά και χρήση σύγχρονων ηλεκτρονικών μέσων, σώζει τα παιδιά από τόσο ακαδημαϊκά αλλά και από αρκετά ψυχολογικά προβλήματα.

Απαιτείται η θετική επανατροφοδότηση και συνεχής ενθάρρυνση των παιδιών, γιατί τα περισσότερα παραιτούνται από την προσπάθεια, υφίστανται δηλαδή ματαίωση, όταν δουν πώς ότι και να κάνουν, δεν αποδίδουν στο σχολείο και ότι οι γονείς τους δεν είναι ποτέ ευχαριστημένοι. Υπάρχει επίσης άμεση σχέση της συμπάθειας που δείχνουν τα παιδιά στον δάσκαλο και της σχολικής απόδοσης.

Τα παιδιά με σχολική αποτυχία μπορεί να οδηγηθούν αλλιώς, λόγω της χαμηλής αυτοεκτίμησης σε εσωστρέφεια και εσωτερίκευση των αρνητικών συναισθημάτων ή αντίθετα σε παραβατική συμπεριφορά, σε μια προσπάθεια να ξεχωρίσουν ή να «επιβεβαιώσουν» το γεγονός ότι είναι ξεχωριστά ή/και για να ξεφύγουν από την ασφυκτική πίεση των γονέων. Παρατηρούνται επίσης συχνά εκρήξεις θυμού, ειδικά όταν είναι στην περίοδο της εφηβείας.

Δεν πρέπει να συγκρίνεται τα παιδιά μεταξύ τους! Το καθένα έχει τις δικές του αρετές και χαρίσματα. Έχουν τα δικά τους ιδιαίτερα ταλέντα, τα οποία πρέπει να αναγνωρίζουμε και να καλλιεργούμε, ούτως ώστε να έχουν δυνατότητα να αντλούν αυτοπεποίθηση και σιγουριά από τον τομέα στον οποίο έχουν επιτυχία και αποτέλεσμα. Αυτό θα βοηθήσει και την αποκατάσταση των μαθησιακών δυσκολιών καθώς το παιδί θα αισθάνεται ότι έχει την δύναμη και τις ικανότητες.

Όποιο και νάναι το αποτέλεσμα στο σχολείο, το κυριότερο είναι το παιδί να μην τραυματίζεται ψυχολογικά στην διαδικασία. Γιαυτό και δεν πρέπει να ξεχνάμε να λέμε στα παιδιά μας «Μπράβο!». Η προσπάθεια αξίζει περισσότερο από όποιο αποτέλεσμα.

Article Hits: {hits}312{/hits}

geroskipou

This information box about the author only appears if the author has biographical information. Otherwise there is not author box shown. Follow YOOtheme on Twitter or read the blog.

Pafos 2017

Cyprus Tourism Organisation

Bus Schedule