image001-2

Ενδοοικογενειακη βία

Written by geroskipou on . Posted in Άρθρα

Ενδο-οικογενειακή βία και κακοποίηση παιδιών

image001-2

Στη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα, το φαινόμενο της ενδο-οικογενειακής βίας έχει λάβει διαστάσεις παγκόσμιας επιδημίας και ιδιαίτερα η κακοποίηση των παιδιών, η οποία αποτελεί την καταπάτηση των βασικών και αναφαίρετων δικαιωμάτων του παιδιού. Οι επιπτώσεις στα θύματα της ενδοοικογενειακής βίας, ιδιαίτερα στα παιδιά, είναι χρόνιες και σφραγίζουν ανεξίτηλα την βιοψυχοκοινωνική τους ανάπτυξη αλλά και τη μετέπειτα πορεία τους ως ενήλικα άτομα, ως σύντροφοι, σύζυγοι και γονείς.

Η βία στην οικογένεια και ιδιαίτερα ενάντια στο παιδί εκφράζεται κυρίως από τον έναν ή/και από τους δύο γονείς, από άτομα του κοντινού περιβάλλοντος της οικογένειας καθώς επίσης από αγνώστους, σε πιο σπάνιες όμως περιπτώσεις.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας η κακοποίηση και η παραμέληση του παιδιού, περιλαμβάνει όλες τις μορφές σωματικής ή/και συναισθηματικής κακής μεταχείρισης, σεξουαλικής παραβίασης, παραμέλησης ή παραμελημένης θεραπευτικής αντιμετώπισης, ή εκμετάλλευσης για εμπορικούς ή άλλους σκοπούς.

Πολλοί είναι οι παράγοντες που σχετίζονται με την οικογενειακή βία. Συνοψίζοντας κάποιος μπορεί να αναφερθεί στις ακόλουθες κατηγορίες:

Ατομικοί παράγοντες: Οι παράγοντες αυτοί μπορεί να είναι ένας γάμος σε νεαρή ηλικία, η υπερβολική κατανάλωση οινοπνευματωδών, η κατάθλιψη, διαταραχές προσωπικότητας, χαμηλό εισόδημα, εμπειρίες βίας ή κακοποίησης κατά την παιδική ηλικία.

Παράγοντες διαπροσωπικών σχέσεων: Οι παράγοντες αυτοί περιλαμβάνουν κυρίως συζυγικές συγκρούσεις, συζυγική ανισορροπία, ανδροκρατική οικογένεια, οικονομικό στρες, φτωχή λειτουργικότητα της οικογένειας.

Περιβαλλοντικοί παράγοντες: Τέτοιοι παράγοντες αναφέρονται σε αδύναμους κοινοτικούς δεσμούς, φτώχεια και ανομία φύλων ή ανύπαρκτο κοινοτικό υποστηρικτικό σύστημα.

Κοινωνικοί παράγοντες: Η βία είναι αποδεκτή κοινωνικά, παραδοσιακοί ρόλοι, κοινωνική απενσωμάτωση.

Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως τα είδη της κακοποίησης διακρίνονται σε σωματική, συναισθηματική, σεξουαλική κακοποίηση και παραμέληση. Αναλυτικότερα, η σωματική κακοποίηση, περιλαμβάνει κλωτσιές, μπουνιές, ξύλο, τράνταγμα του παιδιού ή του βρέφους, εγκαύματα προκαλούμενα από τσιγάρο και καυτό σίδερο, ρίξιμο αντικειμένων, δάγκωμα, έως και πιο ακραίες μορφές, όπως πρόκληση ασφυξίας ή άλλες μορφές που μπορούν να οδηγήσουν στο θάνατο. Τα παιδιά παρουσιάζουν μώλωπες, εγκαύματα, κακώσεις, εσωτερικά τραύματα, τάσεις φυγής, απομόνωση και μακροπρόθεσμα περιορισμένη σωματική και νοητική ανάπτυξη.

image002-2Η συναισθηματική κακοποίηση είναι ένα άλλο είδος κακοποίησης, το οποίο ανιχνεύεται πιο δύσκολα και συνοδεύει συνήθως τη σωματική ή τη σεξουαλική κακοποίηση, θέτοντας σε κίνδυνο τη συναισθηματική υγεία του ατόμου. Οι γονείς δημιουργούν στο παιδί την αίσθηση ότι δεν αξίζει της προσοχής και της αγάπης τους. Επίσης, προσβάλλουν το παιδί και απευθύνονται σε αυτό με υβριστικούς χαρακτηρισμούς, το υποτιμούν, το εξευτελίζουν, το απειλούν και το απομονώνουν από κοινωνικές δραστηριότητες. Τα συναισθηματικά κακοποιημένα παιδιά παρουσιάζουν ανασφάλεια, απόσυρση, χαμηλή αυτοεκτίμηση και στοιχεία νεύρωσης.

Η σεξουαλική κακοποίηση των παιδιών χαρακτηρίζεται από σωματική, λεκτική και οπτική βία και περιλαμβάνει σεξουαλικά αγγίγματα, διείσδυση, έκθεση των παιδιών σε σεξουαλικές δραστηριότητες που δεν συνάδουν με την ηλικία και ανάπτυξή τους, καθώς και έκθεση των παιδιών σε πορνογραφικές ταινίες ή φωτογραφίες. Τα παιδιά που έχουν κακοποιηθεί σεξουαλικά παρουσιάζουν προβλήματα νευρικότητας, ύπνου, διατροφής, επιθετική συμπεριφορά, σχολική αποτυχία, συναισθήματα ντροπής και αυτοενοχοποίησης, διαφόρων μορφών φοβίες και τάση για παραβατικότητα.

Η παραμέληση έχει συνήθως τέσσερις μορφές:

Α. Σωματική παραμέληση, η οποία περιλαμβάνει την έλλειψη επαρκούς τροφής, ενδυμασίας και στέγης, έλλειψη καθαριότητας και προσωπικής υγιεινής.

Β. Εκπαιδευτική παραμέληση χαρακτηρίζεται η αποτυχία του γονέα να εγγράψει το παιδί του στην υποχρεωτική εκπαίδευση ή εάν χρειάζεται να του παρέχει ειδική αγωγή.

Γ. Συναισθηματική παραμέληση, η άρνηση ψυχολογικής φροντίδας, η έκθεση του παιδιού σε συζυγική βία, η λεκτική κακοποίηση, η απομόνωση.

Δ. Ιατρική παραμέληση, οι κηδεμόνες αρνούνται την παροχή ιατρικής φροντίδας για το παιδί.

Οι συνέπειες της άσκησης βίας στα παιδιά είναι πολυδιάστατες και πολυποίκιλες. Συγκεκριμένα τα παιδιά είναι πιθανόν να παρουσιάσουν ψυχολογικές διαταραχές, να νιώσουν απόρριψη και ενοχές, να διαπράξουν αξιόποινες πράξεις, αλλά ακόμα και να εγκαταλείψουν την οικογένειά τους. Τα παιδιά που έχουν κακοποιηθεί μπορεί να παρουσιάσουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, αντιδραστική σεξουαλική δραστηριότητα, ανικανότητα να αγαπήσουν ή να εμπιστευτούν, αυτοτραυματισμό και αυτοκαταστροφική συμπεριφορά. Ακόμα κάποιες μακροπρόθεσμες κυρίως επιπτώσεις εντοπίζονται στην έλλειψη συναίσθησης, στις μαθησιακές δυσκολίες, στη δυσκολία στο λόγο και σε προβλήματα στη συμπεριφορά. Άλλες σοβαρές συνέπειες είναι οι διαταραχές ύπνου, τροφής, η επιθετικότητα, η υπέρμετρη παθητικότητα, διαφόρων μορφών φοβίες, μετατραυματικό στρες, κατάθλιψη, ξεσπάσματα οργής και δυσκολία συγκέντρωσης.

Για την αντιμετώπιση του φαινομένου, οι κοινωνικοί λειτουργοί, οι κοινωνιολόγοι, οι ψυχολόγοι, οι παιδαγωγοί, οι ψυχοθεραπευτές και οι υπόλοιποι επιστήμονες υγείας και κοινωνικοί επιστήμονες χρειάζεται να κατανοήσουν τις δομές και τις πρακτικές της παιδικής προστασίας, τα συναισθήματα ενοχής και ντροπής που νιώθουν τα παιδιά – θύματα ενδο– οικογενειακής βίας, την ανάγκη τους να μιλήσουν για την κακοποίηση, αλλά παράλληλα και τη δυσκολία τους να απευθυνθούν σε κάποιο ειδικό, εθελοντή ή οργάνωση.

Στην Κύπρο έχει ιδρυθεί ο Σύνδεσμος για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Βίας στην Οικογένεια, ο οποίος παρέχει δωρεά τηλεφωνική γραμμή (1440) για σκοπούς καταγγελιών βίας ή παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών τόσο σε άμεσα θύματα κακοποίησης όσο και σε άτομα που είναι παρατηρητές βίας.

Η λειτουργία της γραμμήςείναικαθημερινή από τις 8.00 π.μ. μέχρι τις 10.00 μ.μ. Τα Σαββατοκύριακα και τις αργίες η γραμμή παραμένει ανοικτή ολόκληρο το 24ωρο. Το τηλεφωνικό κέντρο στελεχώνεται με επιστημονικό προσωπικό, ψυχολόγους και κοινωνικό λειτουργό, οι οποίοι έχουν εκπαιδευτεί σε τεχνικές επικοινωνίας από το τηλέφωνο. Είναι ενημερωμένοι με πολύτιμες πληροφορίες που αφορούν υπηρεσίες περαιτέρω βοήθειας και εξυπηρέτησης καθώς και δυνατότητες που υπάρχουν για τα θύματα κακοποίησης.

image003-2Στόχος της γραμμής 1440 είναι να δώσει τη δυνατότητα στο άτομο που είναι μέσα στο πρόβλημα να μιλήσει γι΄ αυτό και, εφόσον το επιθυμεί, να πάρει κάποιες συμβουλές για το πώς μπορεί να αντιδράσει και να υποστηριχθεί από υπηρεσίες και φορείς όπως, κοινωνικές υπηρεσίες, ψυχολόγους, δικηγόρους και χώρους φιλοξενίας. Επίσης στόχος του Συνδέσμου είναι η συγκέντρωση των περιστατικών άσκησης βίας στην οικογένεια και η παρουσίαση στατιστικών στοιχείων, ώστε να αναδειχθεί το κοινωνικό αυτό πρόβλημα με στοιχεία και να βελτιωθούν οι παρεχόμενες υπηρεσίες. Για περισσότερες πληροφορίες για το σύνδεσμο και τη γραμμή 1440 μπορείτε να
επισκεφθείτε την ιστοσελίδα:

http://www.domviolence.org.cy

Πάντα υπάρχει τρόπος να πούμε ΟΧΙ στη βία και ΝΑΙ στη ζωή

 

Καίτη Παύλου

Article Hits: {hits}306{/hits}

 

geroskipou

This information box about the author only appears if the author has biographical information. Otherwise there is not author box shown. Follow YOOtheme on Twitter or read the blog.

Pafos 2017

Cyprus Tourism Organisation

Bus Schedule